Tjio Wie Tay
Tjio Wie Tay (8 Sèptèmber 1927 – 24 Sèptèmber 1990) otabâ lebbi èkennal kalabân nyama Masagung panèka pamaddhek Toko Gunung Agung.[1] Salèrana jhughân ana' kaempa' ḍâri lèma' satarètanan, eppa'na anyama Tjio Koan An bân èbhuna anyama Tjoa Poppi Nio. Eppa'na panèka ahli listrik lulusan Bâlândhâ, embana panèka padhâghâng kasohor è kawasan Pasar Anyar, Bogor.[2]
Kaoḍi'ân Awwâl
[beccè' | beccè' sombher]Tjio Wie Tay dhâddhi ana' jâtèm bâkto salèrana aomor empa' taon, sejjhâk bâkto ghânèka, kaoḍi'ân èkonomi kalowarghâna dhâddhi sanget malarat. Wie Tay dhâddhi ana' cengkal bân lèbur atokar. Salèrana anḍi' kabiyasa'an "lèbur ngèco'" buku-buku pangajhârân anḍi'na kaka'-kaka'na ghâbây èjhuwâl ka pasar Senèn sopajâ ollè pèssè sango. Polana cengkalla, salèrana ta' bisa mamarè sakola, maskè ampon èkèrèm kantos ka Bogor bân sempet maso' ka ḍuwâ' sakola sè bhidhâ.[3]
Tapè polana tèngka cengkalla, Wie Tay dhâddhi ana' sè bângal. Salèrana ta' tako' kennal sapa'a bhâi, tamaso' ka tentara Jeppang sè bâkto ghânèka molaè maso' ka Banten. Ḍâri tentara Jeppang, salèrana ollè sèttong sapèda. Modal bângal ka'dinto sè ngèbâ salèrana maso' ka dhunnya bisnis, bân dhâddhi sanjhâta kowat ḍâlem ajhâlâni bisnissâ.
Saellana èyojuk om-ma ḍâri Bogor bân kodhu abâli ka Jakarta bâkto aomor 13 taon, Wie Tay nemmo kanyata'an jhâ' kabâḍâ'ân èkonomi èbhuna ghi' ta' bhâghus. Tadâ' jhâlân laèn kajhâbâna salèrana kodhu nyarè pèssè dhibi. Awwâlla, salèrana abâli ka kabiyasa'an abit, panèka ngèco' buku pangajhârân kaka'na ghâbây èjhuwâl sopajâ ngaollè 50 sèn. Saellana stok buku pangajhârân taḍâ', salèrana nyoba' dhâddhi "manossa karèt è pangghung paghellârân" senanm bân aerobatik, maskè hasèlla ta' bânnya'.
Awwâl bisnis
[beccè' | beccè' sombher]Dhâddhi padhâghâng rokok ngalèlèng mokka' matana Wie Tay remaja jhâ' bâḍâ kennengngan partai rokok rajâ salaènna Lie Tay San, panèka è Pasar Lagghu. Saellana mokka' kios salèrana molaè mellè rokok è Pasar Lagghu. Tor, Wie Tay jhughân marèng onèng ka The Kie Hoat, sè alako è perusahaan rokok Perola, sala sèttong mèrek rokok sè ghârus bâkto ghânèka. The Kie Hoat pas akrab sareng Wie Tay bân Lie Tay San. The Kie Hoat ètabâri rèlasina ghâbây nyarèyaghi pamasaran.
Kie Hoat pas musyawarah sareng ḍuwâ' kancana kasebbhut. Bâkto Lie Tay San ghi' mangmang, Wie Tay sè ghi' sanget ngodâ ḍâlem bisnis kasebbhut langsung saroju'. Salèrana yâkin bisa lekkas èjhuwâl bân maḍâteng kaontongan rajâ. Bhendâr, tapè pas The Kie Hoat akhèrra èpeccat ḍâri Perola polana èyangghep alanggar atoran perusahaan, ajhuwâl rokok ka orèng lowar sè bânnè distributor.
Taon 1948, tello' sakanca'an kasebbhut saroju' maresmiyaghi bisnissâ ḍâlem ropa firma, dhâddhi Firma Tay San Kongsie. Saham palèng rajâ èka'anḍi' Lie Tay San (40%), The Kie Hoat (27%) bân Wie Tay (33%). Wie Tay èyangka' ghâbây mimpin perusahaan. Sakanca'an ghânèka pas mokka' toko è kawasan Kwitang. Bâkto orèng-orèng Bâlândhâ para' adhina'aghi Indonèsia, Wie Tay madâteng roma orèng-orèng Bâlândhâ kasebbhut bân mènta buku-buku rè-karè ghâbây èjhuwâl kalabân arghâ moḍâ.
Sombher-sombher
[beccè' | beccè' sombher]- ↑ Laras, Arlina (2023-05-22). "Profil Haji Masagung, Pendiri Toko Buku Gunung Agung: Bos Tionghoa yang Jadi Mualaf". Bisnis.com. Èaksès tangghâl 19-01-2026
- ↑ Widagdo, Handoko (2022-12-16). "Biografi Haji Masagung - Ingin Memuliakan Islam di Masa Tuanya". Indonesia. Èaksès tangghâl 19-01-2026
- ↑ Firdausi, Fadrik Aziz (2019-03-08). "Sejarah Toko Buku Gunung Agung Bermula dari Haji Masagung". Tirto. Èaksès tangghâl 19-01-2026