Santrè
Sacara etimologis, istilah santri asalla dâri oca' Sansekerta "shastri," artena mored kitab suci otabâ ajaran agama. È dâlem konteks bhâsa Indonesia, santri èngghi panèka mored otabâ mored sè ajhâr Islam è lembaga pendidikan tradisional sè èsebbhut pesantren. Nangeng, istilah santri gadhuwan arte se lebbi jembar etembang coma daddi santre. Santri jhughân ècerminaghi orèng sè nero nilai-nilai Islam è dâlem kaodhi'ân sabbhân arè, akadhi disiplin, kesederhanaan, bân ta'at dâ' guruna (kyai). Odhi'na mahasiswa panèka sinonim sareng suasana rohani sè dâlem; rèng-orèng rowa aghâbây bâkto kaangghuy ajhâr, adu'a, bân asosialisasi è lingkungan sè aghâdhui nilai-nilai moral bân tanggung jawab sosial sè molja[1]
Jarèya pesantren Islam è Indonesia èmolaè kalabân parkembangan pesantren tradisional Islam (pesantren) sè bâdâ sajjhek panyabbhâran agama Islam è nusantara, khususèpon è abad ke-15 bân ke-16. Wali (wali) bân ulama (ulama Islam) maddek asrama Islam kaangghuy ngajhâri ajaran Islam dâ' masyarakat.Dhari ka'dhissa', kalowar komunitas santri, kalompo' sè èkhususaghi kaangghuy ngartè elmo agama bân niru kaodhi'ân para ulama (ulama Islam). Peran santri èpakowat è jaman penjajahan. Bâdâ sè dhâddhi bagiyân penting dâri gerakan perlawanan, khusussa bâkto KH. Hashim Asy'ari makalowar Resolusi Jihad è tanggal 22 Oktober 1945—satèya èpèyara mènangka Are Santri Nasional.
Molae gapaneka, santri eangghep lambang perlawanan alaban penjajahan tor panjaga akhlak bangsa.[2]