Lompat ke isi

Pluto

Ḍâri Wikipèḍia bhâsa Madhurâ, lombhung pangataowan mardhika

{{Infobox planet | name = Pluto | minorplanet = yes | symbol = ♇ or ⯓ | image = Pluto in True Color - High-Res.png | caption = Pluto in true color as imaged by Ralph aboard the New Horizons spacecraft from a distance of 35,445 km (22,025 mi) on July 14, 2015 | type = dwarf planet | discoverer = Clyde W. Tombaugh | discovered = February 18, 1930 | discovery_site = Lowell Observatory | mpc_name = (134340) Pluto | alt_names = (134340) Pluto | named_after = Pluto

| mp_category =

Pluto (è sebbhut planet kènè': 134340 Pluto) panèka planet kerdil è sabuk Kuiper bân objek trans-Neptunus sè pertama ètemmoè. Planet pluto panèka planet kerdil sè palèng ghâjheng bân palèng massif nomer ḍuwâ' è Tata Surya bân benda sè palèng rajâ nomer sanga' bân palèng massif nomer sapolo sè ngobâ Mataarè langsung. Panèka objek trans-Neptunus sè palèng bhâghus è dâlem volume bân sakoni' korang massif ḍâri Eris, planet kerdil è cakram sè ètabur. akadhi benda-benda laènna è sabuk Kuiper, Pluto èpadhâddhi ḍâri bato bân ès bân rèlatif kènè' ra-kèra sèttong per ennem massa Bulân bân sèttong per tello' volumena. Pluto anḍi' orbit èksentrik bân mèrèng sè 30 kantos 49 unit astronomi (4,4-7,3 miliar km) ḍâri Mataarè. Artena, kadhâddhiyân Pluto lebbi semma' ka Mataarè ḍâri Neptunus; resonansi orbit sè stabil sareng Neptunus nyegghâ ḍuwâ' planet ḍâri tabrakan. È taon 2014, Pluto bâḍâ 32,6 AU ḍâri Mataarè. parlo sonarra arè 5,5 jhâm kaangghuy napa' ka Pluto è jarak rata-rata (39,4 AU).[1]

Pluto ètemmoè è taon 1930 bân èmolaè èangghep planet sè kapèng sanga' ḍâri Mataarè. Saellana taon 1992, status planetna èpartanyaaghi saamponna para astronom nemmo sabuk Kuiper, sèttong cincin benda bâḍâ è lowar Neptunus sè tamaso' Pluto bân benda laènna. È taon 2005, Eris, sè 27% lebbi bhâghus ḍâri Pluto, ètemmoè. Uni Astronomi Internasional (IAU) makalowar definisi resmi pertama "planet" è taon 2006. Pluto ta' cocok sareng definisi panèka bân èbâgi polè dâ' kategori "planet kerdil" sè anyar ècèptaaghi, lebbi teppa'na plutoid. bâḍâ astronom sè parcajâ Pluto kodhu pagghun èangghep mènangka planet.[2]

Pluto samangkèn èkennal anḍi' lema' satelit: Charon (sè palèng ghâjheng; diameterna satengnga ḍâri Pluto), Styx, Nix, Kerberos, bân Hydra. Pluto bân Charon kadhâddhiyân èangghep sistem biner polana barycenter orbitna bâḍâ è antarana. IAU ghi' ta' resmi nerrangngaghi planet kerdil biner, bân Charon resmi èangghep satelit Pluto.[3]

  1. "Archive of Astronomy Questions and Answers". image.gsfc.nasa.gov. Archived from the original on 2015-08-20. Retrieved 2026-07-26.
  2. By Richard Gray, Science Correspondent. "Pluto should get back planet status, say astronomers - Telegraph". Telegraph.co.uk (in Inggris). Retrieved 2026-07-26. {{cite news}}: |last= has generic name (help)
  3. EarthSky, Editors of (2010-02-18). "EarthSky | Alan Stern: 'A Chihuahua is still a dog, and Pluto is still a planet'" (in American English). Retrieved 2026-07-26. {{cite web}}: |first= has generic name (help)