Lompat ke isi

Paus Yohanes Paulus II

Ḍâri Wikipèḍia bhâsa Madhurâ, lombhung pangataowan mardhika

Paus Yohanes Paulus II (18 Mèi 1920 – 2 Arpil 2005), sè nyama sokklana Karol Józef Wojtyła, aiyâ arèya Paus,Uskup Roma, bân kapala Gereja Katolik Roma molaè 19 Oktober 1978 ghân ka kapatèyanna è tangghâl 2 April 2005. Salèrana kapèlè mènangka paus è bâkto omor 58 taon ḍâri Konklaf Kapausan Oktober 1978, sè èpabâḍâ saellana Paus Yohanes Paulus I, sè kapèlè è konklaf bulân Agustus, adhingghâl omor 33 arè saellana jârèya. Salèrana kapèlè è arè ka tello' konklaf bân mèlè nyama kapausan akadhi lu-dhulluna ka'angghuy ngahormadhi jârèya.[1] Salèrana iyâ arèya Paus non-Italia pertama molaè Paus Adrianus VI, sè ajabat sakejjhâ' antara taon 1522-1523.

Paus Yohanes Paulus II selama masa kapausanna aperrangè komunisme, kapitalisme sè ta' teppa' bân penindasan politik. Salèrana secara signifikan atingkataghi hubungan Gereja Katolik kalabân Yahudi, Islam, Gereja Ortodoks Tèmor. Salèrana jhughân ajhungjhung tèngghi ajhârân Gereja ènga' hal-hal ha' ka'angghuy oḍi', atoran kalahèran, panahbisan imamat, bân imam sè oḍi' selibat, serta kalabân tegghâs alabân aborsi bân abhillâi pendekatan Gereja Katolik Roma sè lebbi tradisional ka'angghuy seksualitas manossa. Maskè salèrana adukung reformasi Gereja sè kadhâddhiyân saellana Konsili Vatikan II, Salèrana èyangghep mènangka orèng sè konservatif ḍâlem kapausanna mènorot bânnya'na orèngk.[2][3]

Paus Yohanes Paulus II ella ngalakonè parjhâlânan ka 129 naghârâ, tamaso' Inḍonèsia, selama dhâddhi Paus bân dhâddhi pemimpin dhunnya sè palèng bânnya' èntar ḍâlem sajhârâna.[4][5] Taon 1989, salèrana èntar ka Inḍonèsia. Kottha-kottha sè èyèntarè iyâ arèya Jakarta, Medan, Yogyakarta bân Dili. Sarllana èntar ka Inḍonèsia, ḍhâbuna iyâ arèya: "Taḍâ' naghârâ sè sè kosè tolèran ènta' Inḍonèsia è dhunnya rèya."

Prèsiḍèn Soeharto narèma cabisanna Paus Yohanes Paulus II è Istana Mardhika è tangghâl 11 Oktober 1989. PrèsiDèn Soeharto tao mabâḍâ cabisan ka Vatikan è tangghâl 25 Nopèmber 1972, atemmonè Paus Paulus VI.

Salèrana manabi acaca, bisa acaca ḍâlem bhâsa Italia, Prancis, Jèrman, Inggris, Spanyl, Portugis, Ukraina, Rusia, Kroasia, Esperanro, Yunani Kona bân Latin salèna bhâsa pertamana, bhâsa Polandia.[6] Mènangka bâgiyân ḍâri wewenang panggilan soccer a sè universal, salèrana ella ngalakonè beatifikasi ḍâ' ka 1.340 orèng bân ngalakonè ka onisasi 483 santo/santa,[7][8] lebbi bânnya' Dâri gabunganna beatifikasi bân kanonisasi sè èlakonè lu-dhulluna selama 5 abad bâ'âri'.[9][10][11][12]

  1. "John Paul the Great Catholic University | JPCatholic". John Paul the Great Catholic University (in Inggris). 2021-11-17. Retrieved 2026-06-28.
  2. "John Paul's Conservative Legacy - CBS News". www.cbsnews.com (in American English). 2005-04-03. Retrieved 2026-06-28.
  3. "The Riddle of John Paul II". www.beliefnet.com (in Inggris). Retrieved 2026-06-28.
  4. Maxwell-Stuart, P. G. (2006). Chronicle of the popes : the reign-by-reign record of the Papacy from St. Peter to the present. Internet Archive. London : Thames & Hudson. ISBN 978-0-500-28608-1.
  5. "CNN.com - Gorbachev: Pope was 'example to all of us' - Apr 4, 2005". edition.cnn.com. Retrieved 2026-06-29.
  6. "Pope John Paul II". www.robinsonlibrary.com. Archived from the original on 2015-04-02. Retrieved 2026-06-29.
  7. "USCCB - (Office of Media Relations) - Pope John Paul II A Light for the World". www.usccb.org. Archived from the original on 2011-06-23. Retrieved 2026-06-29.
  8. "Cardinals Lobby for Swift Sainthood for John Paul II". The New York Times (in American English). 2005-04-12. ISSN 0362-4331. Retrieved 2026-06-29.
  9. "Whatever happened to ... canonising John Paul II?". The Guardian (in Inggris (Britania)). 2006-03-31. ISSN 0261-3077. Retrieved 2026-06-29.
  10. Gertz, Steven (2003-10-01). "John Paul II's Canonization Cannon". Christianity Today (in American English). Retrieved 2026-06-29.
  11. "USCCB - Beatifications During Pope John Paul II's Pontificate". www.usccb.org. Archived from the original on 2008-12-11. Retrieved 2026-06-29.
  12. "Saints proclaimed during the Pontificate of John Paul II". www.vatican.va. Archived from the original on 2026-02-13. Retrieved 2026-06-29.