Palajârân Hongi

Palajârân Hongi otabân Èkspèḍisi Hongi (bhâsa Bâlândhâ: Hongitochten) panèka sèttong palajârân sarta pangawasan sè èlakonè sareng pamarènta jhâman VOC Bâlândhâ sè anḍi' tojjhuwân ajâgâ monopoli pon-rempon tamaso' Hak Èkstirpasi, èngghi panèka hak mosna'aghi kajuwân pa'ala otabân cengkè, ka'angghuy malanggheng monopoli pon-rempon è Kapolowan Maluku bân è dhi'-seddhi'in. Hal panèka penting èlakonè karana, manabi ta' èkalonè maka bhâkal kalebbiyân produksi pon-rempon, saèngghâ arghâna toron bân bhâkal ngorangè kaontongan pardhâghângan pon-rempon Bâlândhâ.^[1]

Asal Panyama'an

Nyama Hongi panèka èkala' ḍâri nyama kapal kora-kora sè èyangghuy ka'angghuy apatroli, kapal panèka tarinspirasi ḍâri Kasoltanan Ternatè sè bisa ngojuk Portugis kalabân bhântowan kapal kora-kora kasebbhut. Kapal kalabân bhângon sè sèpa', sè èrancang ka'angghuy bisa ngaḍhurus. Èḍukung sareng bânnya' orèng sè negghu' kaju. Kapal kora-kora panèka bisa alajâr è selat-selat kènè' bân pangaèngan nèngkè' ciri khas wilajâ Kapolowan è Maluku bân pasèsèr Papua.^[2]

Bhângon bân Tojjhuwân

Palajârân Hongi èlaksa'aghi kalabân aghuna'aghi armada kapal kora-kora sè kadhâng èkawal kalabân kapal perrang VOC ka'angghuy alajâri polo-polo è kapolowan Maluku bân è dhi'-seddhi'in tasè' Banda kalabân alakonè pamosna'an men-tamennan bân kebbhun cengkè bân pa'ala sè ilegal. Kapal-kapal panèka jhughân anḍi' tojjhuwân ka'angghuy nabâng orèng sè nyalondhuppaghi pon-rempon bân nangkep kapal manca laènna sè alakonè pardhâghângan ta' kalabân èdhin Bâlândhâ.^[3]^[4]

Sombher

↑ Media, Kompas Cyber (2021-08-23). "Pelayaran Hongi: Tujuan dan Dampaknya". KOMPAS.com (in Indonesia). Retrieved 2026-01-13.
↑ indonesiancultures.com https://indonesiancultures.com/historica/pelayaran-hongi-cara-kejam-voc-kendalikan-rempah-nusantara. Retrieved 2026-01-13. {{cite web}}: Missing or empty |title= (help)
↑ Swadling, Pamela; Wagner, Roy; Laba, Billai (2019-12-01). Plumes from Paradise (in Inggris). Sydney University Press. doi:10.30722/sup.9781743325445. ISBN 978-1-74332-544-5. Archived from the original on 2025-09-03. Retrieved 2026-01-13.
↑ "DSpace". repository.uksw.edu. Retrieved 2026-01-13.

[1] Media, Kompas Cyber (2021-08-23). "Pelayaran Hongi: Tujuan dan Dampaknya". KOMPAS.com (in Indonesia). Retrieved 2026-01-13.

[2] indonesiancultures.com https://indonesiancultures.com/historica/pelayaran-hongi-cara-kejam-voc-kendalikan-rempah-nusantara. Retrieved 2026-01-13. {{cite web}}: Missing or empty |title= (help)

[3] Swadling, Pamela; Wagner, Roy; Laba, Billai (2019-12-01). Plumes from Paradise (in Inggris). Sydney University Press. doi:10.30722/sup.9781743325445. ISBN 978-1-74332-544-5. Archived from the original on 2025-09-03. Retrieved 2026-01-13.

[4] "DSpace". repository.uksw.edu. Retrieved 2026-01-13.

[1]

[2]

[3]

[4]