Munggahan
Munggahan panèka tradisi moslèm è Inḍonesia ghâbây nyambut ḍâtengnga bulân Romadon. Tradisi nèka è kalako è ahèr bulân sa'bân saarè otabâ duarè ra'para' bulân Romadon. munggahan è kalako kalabân cem macem, molay ḍâri sè palèng omom akompol sareng karabhâ bân bhâlâ, ngakan reng sareng (botram), salèng nyu'un sapora, sampè' dhuwâ reng sareng. bâḍâ jhughân sè ḍâteng ḍâ' kennangan jâr-klènjâr sareng karabhâ, asiyara ḍâ' makam orèng seppo otabâ orèng solèh, otabâ ngamalaghin sadhekka munggah (sadhekka saarè sabelluna bulân pasa).[1]
Istilah munggahan asala ḍâri bhâsa Sondhâ unggah sè artèna ongghâ. Istilah nèka anḍi' artè ongghâ ḍâ bulân sè soccè otabâ tèngghi dharâjât. Tradisi munggahan sajjâna ghâbây ongkapan rasa sokkor ḍâ' Allah, mabhersè abâ' ḍâri parkara sè jhubâ' sataon sabelluna bân manyèngghâ ḍâri lako sè jhubâ' è bulân pasa.[1]
Munggahan panèka tradisi khas masyarakat Sondhâ.[2] Bilâ è jhelling ḍâri hokom Islam, taḍâ' ḍâlil khosos sè marènta otabâ alarang tradisi nèka. polana munggahan panèka hasèl camporan antara bhudhâjâ lokal Sondhâ kalabân nèlai-nèlai Islam sè sasoai kalabân proses Islamisasi è Jhâbâ Bârâ'.[1]
Sajhârâ
[beccè' | beccè' sombher]Munggahan panèka tradisi masyarakat Sondhâ sè è bârisaghi kalabân ron-temoron ghâbây rassa sokkor,silaturahmi, bân sanat spiritual sabelluna ngalaksana'aghi ibâdâ Romadon[3]. Sacara etimologis, istilah munggahan asala ḍâri oca' unggah ḍâlem bhâsa Sondhâ artèna “ongghâ” otabâ “maningkat”. artè kasebhut merefleksikan proses aobâna lambhâng ḍâri kaoḍiân sabbhân-arè ḍâ' kaoḍiân religius sè lebbhi hoso' ḍâlem nyambut bulân Romadon. Ḍâlem bhudhâjâ Jhâbâ, munggahan è kennal kalabân istilah nyadran. Arèya nojjhuaghi jhâ' tradisi nyambut Romadon ampon beddhâr kalabân lowas è pan bârâmpan kennnengngan è Nosantara kalabân nyama sè acem macem sasoai karakteristik bhudhâjâ lokal.[2]
sacara historis, beddhâr tradisi munggahan panèka proses camporan Islam è Sondhâ, khososè lèbât olama' bân wâlli Sanga'. sebaran Islam è bâkto nèka kalabân masemma' bhudhâjâ, kalabân nampung tradisi lokal sè ampon è kennal ḍâlem masyarakat, bân è campor kalabân nèlai-nèlai ajhârân Islam. carana tradisi sè ampon bâḍâ paggun è pèyara, tapè kalabân artè religius sè sasoai kalabân ajhârân Islam.[4]
Sombher
[beccè' | beccè' sombher]- 1 2 3 detikJabar, Tim. "Apa Itu Munggahan? Tradisi Unik Warga Sunda Menyambut Ramadhan". detikjabar (in Indonesia). Retrieved 2026-02-20.
- 1 2 ""Apa Itu Munggahan? Ini Sejarah dan Maknanya dalam Tradisi Sunda Menyambut Ramadan"".
- ↑ Rosa, Nikita. "Dari Mana Tradisi Munggahan Sebelum Ramadhan? Ini Asalnya". detikedu (in Indonesia). Retrieved 2026-02-20.
- ↑ Ulfa, Maria. "Apa Itu Tradisi Munggahan? Ini Sejarah & Tujuannya". tirto.id (in Indonesia). Retrieved 2026-02-20.