Masjidilaqsa
Masjid Al-Aqsa (bhâsa Arab: المسجد الاقصى secara harfiah: "masjid sè palèng jhâu"), jhughân ekoca' Baitulmaqdis otabâ Bait Soccè, bhâsa Ibrani בֵּית־הַמִּקְדָּשׁ, Beit HaMikdash ), Al Haram Asy Syarif ( bhâsa Arab: الحرم الشريف, al-Ḥaram ash-Sharīf, tana soccè Yerusalem sè moljâ" otabâ al-Haram al-QudsT asy-Syarif, "tana soccè Yerusalem sè moljâ"), Bukit Bait (Soccè) (bhâsa Ibrani: Har HaBáyit), iyâ arèya nyamana sèttong kompleks salèber 144.000 meter persegi sè bâdâ è Kotta Lambhâ' Yerusalim, Palestina. Kompleks nèka dâdhi kennengngan sè soccè sarèng orèng Islam, Yahudi bân Kristen. Kennengngan ka’dinto segghut èposangè sarèng Jami’ Al-Aqsa otabâ Masjid Al-Qibli. Jami' Al-Aqsa iyâ arèya masjid congkop biru sè dâdhi bâgiyân dâri kompleks Masjidaqsa èbun lao', salaèn Masjidilaqsa dhibi' iyâ arèya nyama ḍâri kompleks kasèbhut, sè è ḍâlem bânnè coma èpadhâddhi ḍâri Jami' Al-Aqsa (gèddhung congkop biru) rua kadhibi', namong jhughân Congkop Shakhrah (gèddhung acongkop èmmas) bân bânnya' situs laènna.
Ḍâlem sudut pandang orèng moslèm, Nabi Muhammad èangka' ka Sidratulmuntaha ḍâlem kadhâddhiân Isro' Mi'raj ḍâri kennèngngan nèka saamponna sabèllunna èbâbâ ḍâri Masjidil Haram è Mekka. Masjidilaqsa jhughân dhâddhi kiblat orèng moslèm katoronan awwâl, èmolaè petto bèllâs bulân salastarèna hijrah kantos samarèna èpinda'aghi ka Ka'bâh è Masjidilharam.
Sabâtara, manorot kapartajâ'ân Yahudi, kènnèngngan sè samangkèn dâdhi Masjidilaqsa jhughân èpartajâ dâdhi kènnèngngan manjhângnga Bait Soccè è jhâman lambâ'.[1] Manorot bèr-sombèr Yahudi, Bait Soccè sè awwâl èpadhâddhi sarèng Sulaiman (Solomon) pottrana Daud (Daud) ḍâ' taon 957 SM bân èancor sarèng Babilonia ḍâ' taon 586 SM. Bait Soccè kaḍuwâ' èpadhâddhi ḍâ' taon 516 SM bân èancor sarèng Kekaisaran Romawi ḍâ' taon 70 M. Orèng Yahudi bân Kristen jhughân partajâ jhâ' kadhâddhiyân Ibrahim (Abraham) sè bhâkal nyambèlli pottrana, Ishak, jhughân èlakonèi è kènnèngan panèka. Masjidilaqsa jhughân andi’ kaètan sèmma' sarèng para nabi bân tokoh Bani Israell sè jhughân esoccè’aghi bân èhormati ḍâlem tèllo' aghâma.
È bâkto Dinasti Umayyah, sadhâjâ khalifah marènta'aghi bânnya' pembangunan è kompleks Masjidilaqsa, sè samarèna ngasèlaghi bânnya' bangunan sè ghi' tahan kantos samangkèn, è antarana iyâ arèya Jami' Al-Aqsa bân Kubah Shakhrah.[2] Kubah Shakhrah dhibi' èpamarè ḍâ' taon 692 M, sè adhâddhiaghi mènangka sala sèttong bangunan Islam sè palèng towa è dhunnya.
Bâkto kamènnangan orèng Kristen ḍâ' Perang Salib Awwâl ḍâ' taon 1099, sèngator Masjidilaqsa èyocol ḍâri asta orèng Islam. Jami' Al-Aqsha èobâ dhâddhi karaton bân ènyamaè Templum Solomonis otabâ Kuil Sulaiman (Salomo), è bâkto Kubah Shakhrah èobâ dâddhi gereja bân ènyamaè Templum Domini otabâ Kuil Tuhan.[3] Masjidilaqsa dhâddhi sala sèttong sèmbol parlo è Yerusalem bân ghâmbâr Kubah Batu ècetak ḍâlem koin sè èpakaloar sarèng Kerajaan Kristen Yerusalem. Masjidilaqsa èpabâli fungsinya, akadhi aslèna saamponna orèng Islam ngèning ngala' alih kapamimpinan kompleks panèka ḍâ' jâman Shalahuddin Al-Ayyubi . Salastarèna jârèya, orèng Islam angalola Masjidilaqsa mènangka wakaf tadâ' rokngèrok kantos pendudukan Israel attas Yerusalem ḍâ' 1967.[4]
Sombher
[beccè' | beccè' sombher]- ↑ "BBC - Science & Nature - Horizon". www.bbc.co.uk. Retrieved 2026-03-08.
- ↑ Hassanein, Hamada, ed. (2019-09-23). The Early Muslim Conquest of Syria. Routledge. ISBN 978-0-429-27801-3.
- ↑ Jeffery, George (2010-10-31). A Brief Description of the Holy Sepulchre Jerusalem and Other Christian Churches in the Holy City: With Some Account of the Mediaeval Copies of the Holy Sepulchre Surviving in Europe (in Inggris). Cambridge University Press. ISBN 978-1-108-01604-9.
- ↑ "Haram al-Sharif". www.archnet.org. Archived from the original on 2013-09-28. Retrieved 2026-03-16.