Lompat ke isi

Masjid Jami Aji Amir Hasanuddin

Ḍâri Wikipèḍia bhâsa Madhurâ, lombhung pangataowan mardhika
Masjid Jami Aji Amir Hasanuddin Tenggarong

Masjid Jami’ Aji Amir Hasanuddin panèka masjid bersejarah sè ghi’ pagghun kowat è Tenggarong, Kabupaten Kutai Kartanegara, Provinsi Kalimantan Timur. Masjid panèka mènangka sala settong peninggalan penting Kesultanan Kutai Kartanegara Ing Martadipura bân aghâdhui nilai sejarah, arsitektur, tor budaya sè tèmor ka perkembangan Islam è wilayah Kutai. [1]

Masjid panèka èpabângun è masa pamarentahan Sultan Aji Amir Hasanuddin, bân dhâddhi pusat ibadah, dakwah, serta aktivitas sosial-keagamaan masyarakat Tenggarong sejak abad ke-19. Sampè samangkèn, masjid panèka tetep èghunaaghi mènangka tempat ibadah aktif sekaligus situs cagar budaya daerah. [1]

Sejarah

Masjid paneka epaddek taon 1874 sareng Rato Sultan Sulaiman. Masjid Agung Hasanuddin panèka bâgiyân dâri Kesultanan Kutai Kartanegara.[2] Awwâlna kamar sholat kènè', masjid panèka èpabhâjheng dhâddhi masjid sè lebbi ghâjheng è taon 1930 è jaman pamarenta'an Sultan Adji Mohammad Parikesit (1920-1959).

Tahap pertama pembangunan Masjid Agung Adji Amir Hasanuddin èlaksanaaghi è jaman pamarenta'an Sultan Sulaiman.[3] Tahap kaduwâ'na èlaksanaaghi sareng ponakanna, Sultan Adji Muhammad Parikesit, bân èmolaè sareng sèttong Mentri Karajaan sè anyama Adji Amir Hasanoeddin, kalabân jhujhur Haji Adji Pangeran Sosronegoro. Nyamana menteri ka’dinto saterrossa eabadiaghi dhaddhi nyamana masjid.

Koleksi masjid ka’dinto aropa’agi menara, tonggak guru, mimbar, tor pojok mihrab. Desain permanen masjid panèka èmodèlaghi dâri roma tradisional Kalimantan Tèmor. Atapna bâdâ tello' tingkat, kalabân piramida sè èbâdâ'aghi è konco'na. Bâng-sèbângnga ètandhai kalabân ventilasi, jumlahna acem-macem tagantong dâri okoranna geddhung.

Masjid ka’dinto aghunaaghi peran penting delem masyarakat Tenggarong tor sakobengnga, karana ngagem nilai sejarah se ta’ gampang ekaloppae oreng Islam. Masjid panèka ampon èsebbhut mènangka sala sèttong masjid sè palèng bersejarah è Indonesia.[4]

Masjid panèka aghâdhui 16 tiang kaju bessè sè ghâghâng mènangka struktur penyangga bangunan. Tiang-tiang panèka mâèn peran otama dâlem menopang atap bân konstruksi masjid, sè èbangun kalaban teknik arsitektur tradisional Nusantara ngangguy bahan lokal sè awèt.

Menurut catatan sejarah lokal, pada awalna bangunan panèka èmaksodaghi kaangghuy ritual Kutai Menduduskan, yaitu upacara mandi ritual kaangghuy Putra Mahkota Adji Punggeuk. Namong, sabellumna upacara panèka èlaksanaghi, rato sè bhâkal rawuh ka lokasi panèka keburu wafat, sahingga fungsi bangunan lajhu èalèaghi dhâddhi masjid..

Akherra, 16 pilar ka’dhinto eguna’agi dhalem proses pambangunan masjid ka’dhinto. Naleka bato se kapeng settong epasang e bakto sobbu, ra’yat langsung alako areng-sareng ban abadhi masjid ka’dinto ta’ kalaban opah, namong kalaban iman tor ikhlas dha’ ka Allah SWT. Bân kodhu èkaenga'è jhâ' sabellunna masjid panèka èbâdâ'aghi, ta' bâdâ sèttong paku sè èghunaaghi kaangghuy mabângun masjid panèka namong kajuna dhibi'.

Kaghuna’an tor Perkembangan Masa Mangken

Masjid Jami’ Aji Amir Hasanuddin sampè samangkèn ghi’ èghunaaghi mènangka tempat ibadah utama ghâbây masyarakat Muslim è Tenggarong bân sakitarna. Masjid panèka ajhâlânaghi sholat fardu, sholat Jum’at, sholat Idulfitri bân Iduladha, sarta kagiatan ibadah laènna sè èlaksanaghi sacara rutin. [3]

Salaèn fungsi ibadah, masjid panèka jhughân aghâdhui peran sosial tor pendidikan keagamaan. Kagiatan pengajian, ceramah agama, tor pambinaan umat sering èlaksanaghi dâlem rangka nyegghâ pemahaman agama Islam ka masyarakat. Masjid panèka jhughân dhâddhi kennengngan musyawarah tor kagiatan sosial-keagamaan sè berkaitan kalaban tradisi Islam Kutai. [3]

Menangka bangunan bersejarah, Masjid Jami’ Aji Amir Hasanuddin termasuk situs cagar budaya daerah sè èpèyara bân èrawat olè pamarentah daerah bân masyarakat setempat. Perawatan tor pemugaran èlaksanaghi sacara bertahap tanpa ngorbanaghi keaslian arsitektur bân nilai sejarahna. [4]

Kalaban fungsi ganda mènangka tempat ibadah aktif bân warisan budaya, masjid panèka dhâddhi ikon sejarah Islam Kutai Kartanegara, sarta objek rujukan dâlem kajian sejarah, arsitektur tradisional, bân perkembangan Islam è Kalimantan Timur. [4]

Referensi 1. Books Google 2. (Indonesia) Zein, Abdul Baqir (1999). Masjid-masjid bersejarah di Indonesia. Gema Insani. hlm. 323. ISBN 979561567X. ISBN 978-979-561-567-5 3. "Blog Tenggarong - Masjid Jami' Hasanuddin". Diarsipkan dari asli tanggal 2009-10-06. Diakses tanggal 2009-10-06. 4. "Vivaborneo.com - Masjid Jami' Hasanuddin". Diarsipkan dari asli tanggal 2011-05-15. Diakses tanggal 2010-02-05.