Leonardo da Pisa

Leonardo da Pisa otabâ Leonardo Pisano (1175 - 1250), èkennal mènangka nyama Fibonacci, panèka matematikawan Italia sè èkennal polana nemmo bilangan Fibonacci bân kontribusina dâlem ngennalaghi sistem panolèsan bân ètongan bilangan Arab ka dhunnya Èropa (algorisma). Eppa'na panèka Guilielmo (William) andi' nyama palsu Bonacci ('asèfat bhâghus' otabâ 'sederhana'). Leonardo, saellana sèdhâ èsebbhut mènangka Fibonacci (dâri okara filius Bonacci, ana'na Bonacci). William mimpin pos dhâghâng (pan-bârâmpan cateddhân nyebbhut èpon bekkèl dhâghâng ghâbây Pisa) è Bugia, Afrika Dâjâ (samangkèn Bejaia, Aljazair), bân mènangka kana' ngodâ, Leonardo arantau dâ' ka'dissa' ghâbây nolongè eppa'na. È ka'dissa' jhughân Fibonacci ajhâr sistem bilangan Arab.

Leonardo toman dhâddhi tamoy Kaisar Frederick II, sè jhughân lèbur ka sains bân matematika. Taon 1240 Republik Pisa aberr' panghormadhân dâ' Leonardo, bân aberri' gâji.

Dèrèt Fibonacci

Dèrèt Fibonacci panèka set Dèrèt sè èsoson kalabân aghuna'aghi tambâ'ân duwâ' bilangan sabelluna. Omomma, Dèrèt ka'dinto awwâlla panèka 0 bân 1.^[1]^[2] Dèrèt Fibonacci iyâ arèya.

0,1,1,2,3,5,8,13,21,34,55,89,144,\dots

Dèrèt è attas bisa ajâwâb mas'alah tarbilong sè abi'-rèmbi', alur kembhâng lily, pola bân bitongan matah nanas, bitongânna kelopak bân alur spiral kembhâng macem-macem sè ètantowaghi. Lèbât Dèrèt Fibonacci ka'dinto bisa èkataowèn urudhân otabâ alur sè akurat dâ' ka alam. Okoran kamar kèbân akolè' lemmes (moluska) sè abentu' spiral, nautilus; bitongan mètorot arah jhârum jhâm otabâ sè aranah alabân jhârum jhâm ‘matah‘ nanas, bitongan kelopak kembhâng mata arè bân bâdâ 2 alur spiral (ka kangan 34 bân ka kacèr 55) sasuwai kalabân Dèrèt Fibonacci.

Sombhângânna

Sombhângânna Fibonacci dâlem dhunnya matematika panèka ngennalaghi angka nol, aljabar, bân aghuna'aghi sistem bilangan Hindu-Arabik è dhunnya bârâ'. Bâdâ bânnya' konsèp matematika sè ènyamaè adhâsar ka Fibonacci polana konèksina kalabân angka Fibonacci. Konsèp kasebbhut tamaso' identitas Brahmagupta–Fibonacci, teknik pencarian Fibonacci, bân periode Pisano. Salaènna panèka, asteroid èberri' nyama adhâsar ka Fibonacci, panèka 6765 Fibonacci.

È abad ka-19, patung Fibonacci èpaddhek è Pisa. Samangkèn, patung kasebbhut bâdâ è bâgiyân bârâ' galeri Camposanto Monumentale, iyâ arèya kobhurân historis è Piazza dei Miracoli.^[3]^[4]

Sombher-sombher

↑ Weisstein, Eric W. "Fibonacci Number". mathworld.wolfram.com (dâlem bhâsa Inggris). Èaksès tangghâl 2024-07-28.
↑ Sloane, N.J.A. (ed.). "Sequence A000045 (Fibonacci numbers: F(n) = F(n-1) + F(n-2) with F(0) = 0 and F(1) = 1)". On-Line Encyclopedia of Integer Sequences. OEIS Foundation.
↑ "Fibonacci's Statue in Pisa". Epsilones.com. Èarsipaghi ḍâri vèrsi aslina tangghâl 2014-02-22. Èaksès tangghâl 2010-08-02.
↑ Devlin, Keith (2010). "The Man of Numbers: In Search of Leonardo Fibonacci" (PDF). Mathematical Association of America. kaca 21–28. Èarsipaghi ḍâri vèrsi aslina tangghâl 07-09-2015. Èaksès tangghâl 2018-12-21.

[1] Weisstein, Eric W. "Fibonacci Number". mathworld.wolfram.com (dâlem bhâsa Inggris). Èaksès tangghâl 2024-07-28.

[2] Sloane, N.J.A. (ed.). "Sequence A000045 (Fibonacci numbers: F(n) = F(n-1) + F(n-2) with F(0) = 0 and F(1) = 1)". On-Line Encyclopedia of Integer Sequences. OEIS Foundation.

[3] "Fibonacci's Statue in Pisa". Epsilones.com. Èarsipaghi ḍâri vèrsi aslina tangghâl 2014-02-22. Èaksès tangghâl 2010-08-02.

[4] Devlin, Keith (2010). "The Man of Numbers: In Search of Leonardo Fibonacci" (PDF). Mathematical Association of America. kaca 21–28. Èarsipaghi ḍâri vèrsi aslina tangghâl 07-09-2015. Èaksès tangghâl 2018-12-21.

[1]

[2]

[3]

[4]