Jamang

Jamang, èkennal jhughân mènangka siger, panèka macem parhiasan sè èangghuy è dâina. Carana nganggguy panèka èangghuy è sekitar cèthagga akadhi bando, biasana èhias è dâina, è attas dâina, bân toron ka pelipis. Jamanga bisa èangghuy kadibi'an otabâ èkombinasiaghi kalabân sumping (topi) bân obu' sè ètalè'è è bun tèngghi, èhias kalabân hiasan akadhi mahkota, mènangka bâgiyân dâri jatamakuta (kostum tradisional Jhâbâ).

Jamang ètemmoè è dâlem arta kabudâjâ'ân Indonèsia, khusussa bhâsa Jhâbâ, Sondhâ, Bhâli, Lampung, Palembang, bân Minang, sè èangghuy mènangka atribut bhâdhân pangantan otabâ bhâdhân penari. Jamang kadhâng kadhâddhiyân jhughân èsebbhut siger otabâ singkar mènangka kalengkapan dâ' pangangguy adhât. Jamang è dâlem bhâdhân adat Sonḍhâ èsebbhut siger, namong istilah siger bisa jhughân èkaitaghi sareng mahkota bhâdhân Lampung. È bhâsa Bânjar, èsebbhut katopong, èangghuy sareng para penampil Wayang Gung, è bhâsa Banjar mahkota pangantan èsebbhut amar.

Bahan

Asalla jaman èkaghâbây dâri logam muljâ; akadhi emmas otabâ salaka sè èokèr alos, kadhâddhiyân èpasangi berlian otabâ bato permata akadhi rubi. Namong, samangkèn jamang biasana èkaghâbây dâri koningan otabâ kolè' sè èhias kalabân kerawangan (lobang tembus pandang) bân èccèt emmas.

Asal mowasal

Perhiasan Jamang saongghuna aropaaghi warisan kesenian Hindu - Buddhâ dari jhâman klasik Indonèsia, otamana jhâman Karajaan Mataram. Okèran orèng sè ngangghuy parhiasan ghenna' tamasok jamang sè nandhâaghi jâ' tokoh panèka orèng sè andi' status sosial tèngghi dâri kasta kastriyam orèng soghi, bangsawan, otabâ kalowarga dâri karajaan. Okèran relief bân arca è canḍhi Borobudur bân Prambanan nampillaghi busanna Jhâba Kuno, panèka kaum bangsawan èghâmbhârraghi ngangghuy busana kalabân parhiasan sè lengkap tamaso' gellâng, kelat, bahy, upawita bân jamang. Pan bârâmpppan arca Jhâbâ konah masa klasik jhughân aghâmbhârraghi sosok dewa-dewi otabâ bodhisatwa sè ngangghuy jamang sè alèng-lèngih cèthaggâ ahiasè dâina bân pelipis, misalla arca Pradnyaparamita sè ngangghuy jamang dâri jajaran perhiasan sè abentu' dâun-dâun emas kalabân ghâghâng permata, sè alèng-lèngih cèthagghâ, asarta èlengkapi kalabân jatamakuta.

Kabâdâ'ân jhâman è patung-patung Jhâbâ Kuno bânnè namong andi' nilai estetika namong jhughân andi' makna simbolis bân aghâma. Hiasan cètagghâ panèka abâdâ'aghi tandhâ visual sè abhânto ngidentifikasi peran bân sèpat tokoh è kosmologi Hindu-Buddhâ. Saèngghâna, jamang panèka èlemen penting dâlem mahamin seni arca Jhâba klasik, mènangka produk bhudhâjâ, ekspresi aghâma, bân sombher informasi nilai-nilai bân pandangan masyarakat è bâkto jârèya.