Gerakan anti-bako è Jerman Nazi
Gerakan anti-bâko è Jerman Nazi iyâ arèya kampanye rèng-orèng kangghuy nola' roko' sè kapèng sèttong dâlâm sajhârâ modern, sè èlaksanaaghi nèng Jerman Nazi. Gerakan panèka bâdâ saamponna dokter-dokter è Jèrman dhâḍdhi sè lu-ghâllu nèmmonè pangarona roko' ḍâ' kanker paru-paru. Gerakan anti-bâko nyebbar ḍâ' bânnya' naghârâ molaè awal abad ka-20, namong ta' kosè apangaro, kajhâbâna è Jerman polana kampanye panèka èdukung sareng pamarèntah saampona Nazi andi' kobâsa marènta. Gerakan nola' roko' è Jerman Nazi panèka gerakan sè palèng koat è dhunnya è taon 1930-an bân awal taon 1940-an. Pimpinan Sosialis Nasional ngoca'è parkara aroko' bân bâdâ sè masènga'i bhâbhâjana konsumsi bâko kalabân rang-tèrangan è adâ'na orèng bânya'. Penelitian sè nyèbht efek roko' dâ' kasehatan sajân bânya' è bâkto kobâsana Nazi bân penelitian kasèbbhut dhâḍdi sè palèng penting è bâkto jârèya. È jhâman jarèya bâdâ tokoh anyama Adolf Hitler; salèrana bâji' jhughân ka bako bân kapotosanna Nazi panèka sajân è kampanyèaghi. Kampanye panèka jhughân sègghut kasèbbhut dâlâm gerakan atisemitisme bân rasisme.
Kampanyè anti-bâko Nazi tamaso' larangan a roko' è pan-bârèmpan kènnèngan, akanta è; trem, bis, sèppur kottah, promosi pendidikan kesehatan, bân a bâtèssè pangècèranna rokok è Wehrmacht, bân è larang dâlâm kuliah medis kaangghuy tentara, bân bâkto jarèya pajek bâko ètambâi/ è ongghâi. Nasional-Sosialis jhughân alarang iklan bâko bân aroko' è kènnèngngan umum, rèstoran, bân ârung kopi. Gerakan anti-bâko ta' andi' pangaro è taon-taon sabâlluna rezim Nazi saèngghan bâdâna bâko atambâ ètaon 1933 bân 1939, tapè bakto jârèya angguta militer sè aroko' akorang è taon 1939 bân 1945. Sampè' è akhir abad kapèng-20, gerakan anti-roko' è Jerman samarèna perang ta' bisa nyaingi pangaro kampanyè anti-rokok Nazi.
Pamola'an
[beccè' | beccè' sombher]Kagisruân anti-bâko ampon bâdâ è Jerman è awal abad kapèng 20. Rèng-orèng sè nola' bâdana roko' maḍdhâk kelompok anti-bâko kaangghuy lu-ghâlluna kalabân nyama Deutscher Tabakgegnerverein zum Schutze der Nichtraucher (Asosiasi Penentang Tembakau Jerman Untuk Perlindungan Noperokok). Sè èpaḍdhèk è taon 1904, organisasi panèka bâdâ è bâkto sè sakèjjhâ'. Organisasi anti-bâko samarÈna jârèya aghântè Bund Deutscher Tabakgegner (Federasi Penentang Tebakau Jerman), èpaḍdhek è taon 1910 è Trautenau, Bohemia. Organisasi anti-rokok laènna èpaḍdhek è taon 1912 è kottah Hanover bân Dresden. È taon 1920, Bund Deutscher Tabakgegner in der Tschechoslowakei (Federasi Penentang Tembakau Jerman di Cekoslowakia) èbentuk è Praha, saamponna Cekoslowakia apèsa dâri Austria è ahèrra Pèrrang Dhunnyah I. A Bund Deutscher Tabakgegner in Deutschösterreich (Federasi Penentang Tembakau Jèrman di Austria-Jerman) èpaḍdhek è Graz è taon 1920.