Bhâsa Lematang
Bhâsa Melayu Lematang (Arab Melayu: بهاس ملايو لمتڠ) (Sorat Ulu: ꤷꥁꤼ ꤸꥍꤾꤿꥈ ꤾꥍꤸꤳꥏ) (Bahase Lematang) panèka dialèk Bhâsa Melayu sè dominan èkoca'aghi sareng ètnis Melayu Lematang (Jeme Lematang otabâ Uhang Lematang), sè aropa'aghi ètnis pribhumè sè asalla dâri daèrah semma'na Songay Lematang è Sumatera Lao'.[1][2]
Sajârâ
[beccè' | beccè' sombher]Bhâsa ka'dinto èkoca'aghi sareng ètnis Melayu Lematang sejjhâk atos-ratos taon sè konah. Tapè ngèrèngè parkembhângan jhâman, sè ngangghuy Bhâsa Lematang molaè sakoni', prosès globalisasi sè madhâddhi masyarakat ètnis Lematang ngangghuy bhâsa laèn (khusussâ Bhâsa Melayu Palembang, Indonesia, bân Inggris) polana noro'è parkembhângan sosial.[1] Mètorot Statistik Kabhâsa'an, Kasastraan, bân Perbukuan 2020, Bhâsa Melayu Lematang abhâreng kalabân Bhâsa Melayu Sakai bân Bhâsa Melayu Tungkal maso' ka kalompo' mènangka Bhâsa-Bhâsa è polo Sumatra sè para' matèah.
Usaha revitalisasi
[beccè' | beccè' sombher]Pentingnga alestariyaghi kabudhâjâ'ân bân kabahasaan masyarakat lokal, pamarènta Indonesia lèbât Kementerian Pendidikan bân Kabudhâjâ'ân molaè ngalakonè revitalisasi Bhâsa Lematang ghâbây maodi' bân arangsang polè pangaterrona masyarakat ètnis Melayu Lematang (khusussâ generasi ngodâ) dâ' Bhâsa pribhumèna.
Klasifikasi
[beccè' | beccè' sombher]Bhâsa Melayu Lematang mètorot linguistigghâ panèka bâgiyân dâri rumpun Bhâsa Melayu, sè aropa'aghi sala sèttong kalompo' linguistik otama rumpun Bhâsa Melayik sè sacara umum èkoca'aghi è daèrah tèmor dâjâna polo Sumatra.[1]
Dialèk
[beccè' | beccè' sombher]Mètorot data resmi dâri Bhâdhân Pangembhângan bân Pembinaan Bhâsa (Kementerian Pendidikan bân Kebudhâjâ'ân), Bhâsa Melayu Lematang andi, pan-bârâmpan dialèk, iyâ arèya:[1][2]
- Megang
- Rambang
- Rambutan
- Tanjung
- Ujanmas
Kosakata
[beccè' | beccè' sombher]Mètorot data resmi sè ècatet sareng Pusat Pembinaan bân Pangembhângan Bhâsa, Departemen Pendidikan bân Kabudhâjâ'ân:[1]
| Bhâsa Melayu Lematang dialèk Megang | Bhâsa Melayu Lematang dialèk Tanjung | Tarjemahan |
|---|---|---|
| aban | remang | awan |
| baleq | aleh | abâli |
| ngedau | nguring | dung-tèdungan |
| nyembab | mengkaq | bârâ |
| ngoq | lawan | bân |
|
paraq | semma' |
| tecancang | tegaq | abâ' |
| ajoqke | julaq | sotok |
| kusuti | kasak | gosok |
| sabu | kucam | kosot |
| mbiq | mbuq | èbhu |
| hendung | keleman | kabhut |
| ule'nye | kerne | sebbhâb |
| kama | kedelat | kotor |
| sawat | gotok | ontal |
| liou | ayiq liyur | copa |
| hasitu | urang tu | bâ'na sadhâjâ |
| peha | pra | perras |
| betine | betine | bâbinè' |
| pusat | ligat | poser |
| kutut | unjuq | tarèk |
| deqde | daq | enje' |
| ayeq | ayiq | aèng |
Mènangka kosakata urun
[beccè' | beccè' sombher]Bhâsa Melayu Lematang panèka sala sèttong Bhâsa Melayu pribhumè sè abentu' Bhâsa Indonesia. Dâlem Kamus Rajâ Bhâsa Indonesia, okara "akai" èghuna'aghi mènangka sebbhudhân khusus dâ' bhisan binè'. Okara kasebbhut awwâlla dâri sosonan kalowarghâ dâlem sosiokultural ètnis Melayu Lematang. Kode Bhâsa ghâbây Bhâsa Melayu Lematang panèka [ Lmt ][3] mètorot kode-kode Bhâsa-Bhâsa nasional Republik Indonesia sè ècatet sareng Bhâdhân Pusat Statistik.
Sombher-sombher
[beccè' | beccè' sombher]- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Fonologi dan Morfologi Bahasa Lematang [Phonology and Morphology of Lematang Language]. Jakarta: Language Development Center of the Republic of Indonesia. 1996. ISBN 979-459-674-4.
- ↑ 2,0 2,1 "Peta Bahasa: Bahasa Lematang". Badan Pengembangan dan Pembinaan Bahasa, Kementerian Pendidikan dan Kebudayaan. Jakarta.
- ↑ "Change Request Documentation: 2007-182". SIL International.