Bhâsa Latin

Bhâsa Latin ( lingua latīna , IPA : [ˈlɪŋɡʷa laˈtiːna]) panèka sala sèttong bhâsa Kuno è Jazirah Italia, sè asalla èghunaaghi sareng orèng Latin Italic è wilayah Latium è jhâman Romawi Kuno. Padâ bân sabâgiyân bânnya' bhâsa Eropa, bhâsa Latin panèka toron dâri bhâsa Proto-Indo-Eropa Kuno. Èkenning pangaro bhâsa Etruska bân èbâdâ'aghi dâri abjad Yunani, bhâsa Latin panèka aobâ dâddhi bhâsa Latin Italia sè samangkèn èkennal. Bhâsa Romawi modern panèka lanjutan dâri dialek lokal dâri bhâsa Latin sè kasar otabâ (rè-sa'arè). Bânnya' morèd, ilmuwan, bân pendèta Kristen sè fasè è bhâsa Latin. Jughân èajhâri è lembaga pangajhârân ḍâsar, menenga, bân tenggih è sabbhân dunnya.

Bhâsa Latèn pagghun dhâddhi sombher ghâbây pembentukan kosa kata anyar è bhâsa-bhâsa modèren ﬁdâri pan-bârâmpan kalowarga bhâsa, tamaso' Bhâsa Inḍonèsia, bân khusussa è dâlem taksonomi. Bhâsa Latin bân toronanna bhâsa Romawi panèka bhâsa sè ghi' èbâdâ'aghi dâri kalowarga bhâsa Semenanjung Italia. Bhâsa laènna è dâlem keluarga panèka èpanènggalè jejak è prasasti Italia awwal, namong akhèrra èpadhâddhi sèttong dâ' Latin è bâkto Republik Romawi.^[1]

Bâdâna unsur-unsur oca' lokal sè khas è dâlem karya-karya penyair Republik Romawi awwal sè jhârna' nojjhuwaghi jhâ' bhâsa sè èghunaaghi è dâlem parcakapan sabbhân arè, leluhur bhâsa Latin kasar, bâdâ tapèsa bân è bâbâna bhâsa sastra è sabbhân periode klasik Republik Romawi. È akhèr Republik Romawi, bhâsa Latin standar otabâ sastra tombu, sè èghâdhui dâri oca'na orèng-orèng sè èdidik, bân samangkèn èsebbhut bhâsa Latin Klasik. Bhâsa Latin sè kasar, nyatana, dhâddhi bhâsa sabbhân arè sè lebbi èkennal sè èghunaaghi è sabhân Kekaisaran Romawi. Berkat penaklukan Romawi, bhâsa Latin èpanyebbar è sabbhân Meditèrania bân Eropa Lao', bân dialek-dialek sè èghunaaghi è wilayah-wilayah panèka ècamporaghi kantos bhâsa-bhâsa lokal, akhèrra èkembhângaghi dâddhi bhâsa-bhâsa Romawi modern. Latin klasik èlang-alèng aoba kalabân toronna Kekaisaran Romawi, polana pendidikan bân arta sajân langka. Bhâsa Latin abad pertenga'an, sè èpangaro bhâsa Jèrmanik bân bhâsa proto-Romawi kantos èsambhât sareng para sarjana Pencerahan, abâdâhaghi bhâsa komunikasi, pangajhâran, bân beasiswa internasional kantos abad ka-18, è bâkto molaè èghântè'è sareng bhâsa lokal.^[2]^[3]

Bhâsa Latin panèka bhâsa sè cè' infleksina, kalabân tello' jenis kelamin, lèma' kantos pettong kasus oca' bhârâng, empa' konjugasi oca' lako, ennem tenses, tello' oca' ghântè pribadi, tello' modus, ḍuwâ' bângon medial, duwâ' aspèk, bân duwâ' angka.

Bâbâthek

Tatengnger otama bhâsa Latin panèka bâdâna kasus. Bâdâ ennem kasus è bhâsa Latin:

Ablativus
Accusativus
Datif
Genitivus
Nominatif
Vokatif

Bâdâ duwâ' macem kasus è bhâsa Latin.

Konjugasi
Deklinasi

Tata Basa Latin

Bhâsa Latin bâdâ pan-bârâmpan kellas kata benda:

Oca' bhârang Latin
Oca' sèpat Latin

Sombher

↑ Sandys, John Edwin (1910). A companion to Latin studies. Chicago: University of Chicago Press. hlm. 811–812. Èakses tangghâl 24 Desember 2025
↑ Hu, Winnie (6 October 2008). "A Dead Language That's Very Much Alive". New York Times. Èakses tangghâl 24 Desember 2025
↑ https://web.archive.org/web/20130814002919/http://www.time.com/time/nation/article/0,8599,90457,00.html Èakses tangghâl 24 Desember 2025

[1] Sandys, John Edwin (1910). A companion to Latin studies. Chicago: University of Chicago Press. hlm. 811–812. Èakses tangghâl 24 Desember 2025

[2] Hu, Winnie (6 October 2008). "A Dead Language That's Very Much Alive". New York Times. Èakses tangghâl 24 Desember 2025

[3] ttps://web.archive.org/web/20130814002919/http://www.time.com/time/nation/article/0,8599,90457,00.html Èakses tangghâl 24 Desember 2025

[1]

[2]

[3]