Bhâsa Jhâbâ
Bhâsa Jhâbâ (Endonim: Bhâsa Jhâbâ, Okara Jhâbâ: ꦧꦱꦗꦮ, Abjaḍ Pèghu: باسا جاوا, pangocapenna ḍâlem IPA: [ bɔsɔ d͡ʒɔwɔ ] ) iyâ arèya bhâsa sè tamaso' ḍâ' kalowarga bhâsa Austronesia, sè otamana èghuna'aghi sareng orèng Jhâbâ è bâgiân tengnga bân tèmor Jhâbâ. Bhâsa Jhâbâ jhughân èghuna'aghi sareng para perantau Jhâbâ è wilajâ-wilajâ laènna è Inḍonèsia, akadhi Sumatra bân Kalimantan; bân è lowar Inḍonèsia, akadhi è Suriname, Bâlândhâ, bân Malaysia. Jumla sakabbhina panutor bhâsa Jhâbâ èparkèraaghi bisa nyapa' ra-kèra 80 juta è taon 2023.[1]
Pangalompo'enna
[beccè' | beccè' sombher]Bhâsa Jhâbâ panèka bâgiyân ḍâri subkelompok bhâsa Malajhu-Polinesia ḍâri kalowarga bhâsa Austronesia.[2][3] Namong, dhârâjhâddhâ bhâsa jhâbâ sareng bhâsa Malajhu-Polinesia laènna malarat sè ètantowaghina. Kalabân ngangghuy metode leksikostatistik, è taon 1965 ahli bhâsa Isidore Dyen agolongaghi bhâsa Jhâbâ dhâddhi sèttong kalompo' sè èsebbhut "Javo-Sumatra Hesion", sè tamaso' jhughân bhâsa Sunda bân bhâsa-bhâsa "Malajhu".[2][3] Kelompo' panèka jhughân èsebbhut "Malajhu-Jawanik" sareng ahli bhâsa Berndt Nothofer sè lu-ghâlluna nyoba' mabâli (abhângon ulang) bângatowana bhâsa-bhâsa sè bâḍâ è ḍâlem kelompo' hipotetis panèka kalabân data sè saterrossa èbâtesi namong èmpa' bhâsa (Jhâbâ, Sunda, Madhurâ, bân Malaju).
Sajjhârâ
[beccè' | beccè' sombher]Sajjhârâ bhâsa Jhâbâ bisa èbâgi dâddhi ḍuwâ' fase bhâsa sè dhâ-bhidhâ, èngghi panèka 1) Bhâsa Jhâbâ Kona bân 2) Bhâsa Jhâbâ Anyar.[4]
Bhâsa Jhâbâ Kona
[beccè' | beccè' sombher]Bhâsa Jhâbâ Kona sè palèng awwâl sè ghi' èjâgâ è ḍâlem tolèsan, Prasasti Sukabumi sè èpangghi'i è Kabupatèn Keḍiri, Jhâbâ Tèmor, èmolaè taon 804 M. Ḍâri abad ka-9 kantos ka-15, macem-macem bhâsa panèka biyasa èghunaaghi è polo Jhâbâ. Bhâsa Jhâbâ kona biasana ètolès ḍâlem puisi bait. Cem-macem panèka èsebbhut jhughân kalabân istilah kawi 'bhâsa sastra', sanajjân istilah panèka jhughân èsebbhut unsur-unsur arkais è ḍâlem cem-macemma tolèsan Bhâsa Jhâbâ Anyar. Sistem tolèsan sè èghuna'aghi kaangghuy nolès Bhâsa Jhâbâ Kona panèka aropa'aghi adaptasi ḍâri okara Pallawa sè asalla ḍâri India. Para' 50% oca' è ḍâlem tolèsan Jhâbâ Kona panèka ènjhâman ḍâri bhâsa Sansekerta, Dhing karèna panèka oca' asli Jhâbâ Kona sè asalla ḍâri bhâsa-bhâsa Austronesia, sanajjân Bhâsa Jhâbâ Kona jhughân nganḍung oca' ènjhâman ḍâri bhâsa laèn è polo è Indonesia.
Sombher
[beccè' | beccè' sombher]- ↑ Wulandari, Trisna. "Badan Bahasa: Ada Kemunduran Penutur Bahasa Jawa, Bagaimana agar Tak Punah?". detikedu. Èyaksès tangghâl 24 Ḍèsèmber 2025.
- ↑ 2,0 2,1 Dyen, Isidore (1965). A lexicostatistical classification of the Austronesian languages. Baltimore: Waverly Press. Èyaksès tangghâl 24 Ḍèsèmber 2025.
- ↑ 3,0 3,1 Nothofer, Berndt (2009). "Javanese". Ḍâlem Keith Brown; Sarah Ogilvie (ed.). Concise Encyclopedia of Languages of the World. Oxford: Elsevier. kaca. 560–561. ISBN 9780700712861.
- ↑ Ogloblin, Alexander K. (2005). "Javanese". Ḍâlem K. Alexander Adelaar; Nikolaus Himmelmann (ed.). The Austronesian Languages of Asia and Madagascar. London dan New York: Routledge. kaca. 590–624. ISBN 9780700712861.