Albertus Soegijapranata
| Serradhân atopik umum ka`ḍinto èngghi panèka sabâgiyân rintisan. Abâ`na kèngèng abhânto Wikipèḍia kalabân ngembhângaghi. |

Albertus Soegijapranata, S.J. (dâlem EYD: Albertus Sugiyapranata; 25 Novèmber 1896 – 22 Juli 1963), lebbi èkennal kalabân nyamana Soegija, panèka Vicar Apostolik Semarang bân salastarèna uskup agung. Salèrana panèka uskup asli Indonesia sè partama bân èkennal polana sikap pro-nasionalis, serrèng èsebbhut "100% Katolik, 100% Indonesia."[1]
Soegija èlahèrraghi è Sorâkarta, Hindia Bâlândhâ, dâri orèng karaton bân rajina. Keluarga muslim ngallè ka Jogja è bâkto Soegija ghi’ kana’. Èkennal mènangka na'-kana' pènter, è taon 1909 Soegija èsoro Pa' Frans van Lith noro' Kolese Xaverius, sakola'an Jesuit è Muntilan. È ḍissa', Soegija tertarik ka aghâmah Katolik bân èbaptis è tanggal 24 Desember 1910. Saellana lulus dâri Xaverius è taon 1915 bân ngajhâri è ḍissa' sataon, Soegija ajhâr ḍuwâ taon è seminari è Muntilan sabellunna mangkat ka Bâlândhâ è taon 1919. Salèrana ampon lastarè ḍu taon pelatihan moastik sareng Society of Jesus of Grave; èpon jhughân ampon lastarè SMP è dissa' è taon 1923. Saellana tello taon ajhâr filsafat è Berchmann College è Oudenbosch, èpon èkèrèm polè ka Muntilan mènangka ghuru, è dissa' èpon alako duwâ' taon. È taon 1928, èpon abâli ka Balândhâ kaangghuy ajhâr tèologi è Maastricht bân ètahbiskan è tanggal 15 Agustus 1931. Saellana jârèya èpon nambâi oca' "pranata"ḍâ' nyamana. È taon 1933, Soegijapranata èpakon molè ka Hindia Bâlândhâ kaangghuy dâddhi imam.[2]
Soegijapranata molaè imam mènangka vikaris paroki ghâbây Pr. van Driessche è Paroki Kidul Loji, Yogyakarta, namong èbhâkta paroki dhibi' saamponna Gereja St. Joseph è Bintaran èbukka' è taon 1934. È bâkto panèka, èpon alako kaangghuy mabâdâ'aghi aghâma Katolik è dâlem komunitas Katolik bân ètekanaghi parlona ikatan sè kokoh è antara keluarga Katolik. È taon 1940, Soegijapranata èkhususaghi mènangka vicar apostolic Vicariat Apostolik Semarang sè anyar èpadhâddhi. Maskè jumlana orèng Katolik ètambâi saamponna èkonsèkrasi, Soegijapranata ngadhep bânnya' tantangan. Kekaisaran Jepang ngajhâk Hindia Belanda è awal taon 1942, bân è bâkto penjajahan, bânnya' gârèja sè èsita bân bânnya' pendèta sè ètangkep otabâ èpate'è. Soegijapranata salamet dâri hal panèka bân ngèbâ masa pendudukan kaangghuy abhânto orèng Katolik è vicariatna dhibi'.[3] Saamponna Presiden Sukarno ngomommaghi kamardhika’an Inḍonèsia, Semarang tasèllem ka kacapo’an. Soegijapranata abhânto mamarè Perang Lima Arè bân nyoro pamarèntah pusat ngèrèm orèng kaangghuy ngatasè ghâlimpo' è Semarang. Sanaos parnyo'onan ka'dinto èkabbuli, Semarang sajân ghâgghâr, bân è taon 1947 Soegijapranata apinda ka Yogyakarta. È bâkto revolusi nasional, Soegijapranata alako kaangghuy nambâi pangakuan internasional Inḍonèsia bân mabujuk orèng Katolik kaangghuy aperrang kaangghuy naghârâna. Ta’ abit saamponna Bâlândhâ ngakonè kadaulatan Inḍonèsia, Soegijapranata abâlih ka Semarang. È bâkto pasca-revolusi, èpon nolès bânnya' tentang komunisme bân èusahaaghi kaangghuy èpabhâjheng pangaro Katolik, sè abâdâhaghi mediator è antara bânnya' faksi politik. Tangghâl 3 Januari 1961, èangkat mènangka uskup agung, polana Tahta Suci maddek ennem propinsi gerèjawi è dâlem Inḍonèsia. Soegijapranata hadir è sidang pertama Konsili Vatikan II. Sèdhâ è taon 1963 è Steyl, Bâlândhâ, bân mayyidda èterbang polè ka Indonesia. Epadhâddhi Pahlawan Nasional sarta èsarèyagi è pasarèyan Pahlawan Giri Tunggal e Semarang.
Sombher
[beccè' | beccè' sombher]- ↑ Budi Subanar, Gregorius (2003). Soegija, si anak Betlehem van Java: biografi Mgr. Albertus Soegijapranata, SJ. Pustaka sejarah. Deresan, Yogyakarta: Penerbit Kanisius. ISBN 978-979-21-0727-2.
- ↑ Gonggong, Anhar (2012). Mgr. Albertus Soegijapranata, S.J: antara gereja dan negara (Ed. 2 ed.). Jakarta: Gramedia Widiasarana Indonesia. ISBN 978-979-081-803-3.
- ↑ Kristianingrum, Maria Desi (2013-07-01). "Konstruksi Sosok Perjuangan Mgr. Albertus Soegijapranata, S.J dalam Film Soegija". Jurnal The Messenger. 5 (2): 41–46. doi:10.26623/themessenger.v5i2.152. ISSN 2527-2810.