Abu al-Mafakhir ḍâri Banten
 | Serradhân atopik umum ka`ḍinto èngghi panèka sabâgiyân rintisan. Abâ`na kèngèng abhânto Wikipèḍia kalabân ngembhângaghi. |
 | |||
| Carèta oḍi' | |||
|---|---|---|---|
| Èlahèraghi | 1596  Kasultanan Banten | ||
| Sèdhâ | 10 Maret 1651 (54/55 taon) Kasultanan Banten | ||
1596 – 1651 ← Maulana Muhammad (id)  – Abu al-Ma'ali (id) , Tirtayasa ḍâri Banten → | |||
| Kalakoan | |||
| Karjâ | Sultan (id) | ||
| Bhâlâ | |||
| Pottra | Abu al-Ma'ali (id) | ||
| Ayah (id) | Maulana Muhammad (id) | ||
Sultan Abu al-Mafakhir Mahmud Abdulkadir otabâ èkennal jhughân Pangèran Rato otabâ Sultan Agung ḍâri Banten panèka rato ka-4 Kesultanan Banten sè marènta ḍâri taon 1596 kantos taon 1651. Al-Mafakhir panèka pottrana Sultan Maulana Muhammad bân dhâddhi rato lu-ghâllu è Nusantara sè resmi aghuna'aghi gelar Sultan.[1][2] Sa'amponna marènta 27 taon, Sultan Abul Mafakhir sèḍhâ tangghâl 10 Maret 1651 bân ekobhurraghi è pasarèan Kenari, Banten.[3][4]
Kaoḍi'ân Awwâl
[beccè' | beccè' sombher]Sultan Maulana Muhammad sèdhâ è awwâl taon 1596 è Palembang è bâkto ekspedisi militèr alabân Kesultanan Palembang.[5] Saterrossa tangghâl 23 Junè 1596, amarghâ potrana Abu al-Mafakhir ghi' aomor lèma bulân, Mangkubumi Jayanegara èyangka' dhâddhi wâllina ka'angghuy ajhâlânaghi pamarènta'an. È taon 1602, Mangkubumi Jayanegara sèdhâ, pangkatta èghântè sareng alè’na. Namong, è tangghâl 17 Nopèmber 1602, alè'na ghânèka èpatoron polana kalakowan sè jhubâ'. Tako’ bâḍâ pecca’an tor tambhuruwân, pamarènta’an èpotossaghi ta’ èkaghâbây sareng Mangkubumi, namong langsong sareng embu’na Sultan, Nyimas Ratu Ayu Wanagiri sè ampon akabin polè sareng Pangèran Camara.[6] Nyimas Ratu pas nyoro sopajâ lakèna sè anyar èbâghi dhâddhi wâlli ghâbây Sultan Abu al-Mafakhir.[7]
Kabâḍâ'ânna Pangèran Camara mènangka wâlli sultan ta' èpardhuliaghi sareng pongghâbâ ḍaèra Kesultanan Banten, saèngghâna èkoca'aghi jhâ' kakobâsa'an wâlli sultan sè jhughân lakèna Nyi Gede Wanogiri coma cokop è karaton bân è dhi'-seddhi'na malolo. È taon 1604 bâḍâ kadhâddhiyân è ka'ḍimma sèttong bhârang ḍâri Johor ètahan sareng Pangeran Arya Mandalika (ana'na Maulana Yusuf), Orakan ḍâri Patih ka'angghuy makalowar bhârang panèka ta' èpardhuliaghi, maskè Pangèran Arya Mandalika asekoto sareng pangèran laèn bân orèng-orèng sèta' enḍâ' ḍâ' kakowasa'an Patih, sè ka'ḍimma rèng-orèng ka'ḍissa saterrossa abhâdhi benteng pertahanan è lowar kotta Banten, parkara panèka bisa marè kalabân serrangan ḍâ' benteng partahananna Pangèran Arya Mandalika sareng Pangèran Jayakarta sè ebhânto Inggris è taon 1605, è bâkto Pangèran Jayakarta rabu ḍâ' banten asareng pasukanna ka'angguy hadir ḍâ' upacara sonnatan Sultan Abu al-Mafakhir Abdul Kadir è bâkto s`e ampon èsebbhut para Patih nyo’on bhântowan militer Pangèran Jayakarta, maka ahèrra bâḍâ parjhânjhiyân perdamaian è antara kubu Pangèran sareng Karaton Arya Mandalika, sè ka’ḍimma è ḍâlem parjhânjhiyân ka’ḍinto esebbhuttaghi jhâ’ Arya Mandalika wâjib kalowar ḍâri wilajâ Kesultanan Banten palèng lebbi ḍâri 6 arè tor namong kèngèng ètoro’ sareng 30 angghuta kalowarga.[7]
Sombher
[beccè' | beccè' sombher]- ↑ Titik Pudjiastuti, (2007), Perang, dagang, persahabatan: surat-surat Sultan Banten, Yayasan Obor Indonesia, ISBN 979-461-650-8.
- ↑ "4.1.1.1.1.1.1. Sultan Abu al-Mafakhir Mahmud Abdulkadir / Pangeran Ratu d. 1651 - Rodovid ID". id.rodovid.org. Èyaksès tangghâl 26 Ḍèsèmber 2025.
- ↑ Sorasoca. "Ziarah Situs Makam Kenari - Qubicle" (ḍâlem bhâsa Inggris). Èyarsip ḍâri aslina tangghâl 15 April 2017. Èyaksès tangghâl 26 Ḍèsèmber 2025.
- ↑ Drs. H. Tri Hatmadji, (2005), Ragam Pusaka Budaya Banten, Balai Pelestarian Peninggalan Purbakala Serang, ISBN 979-99324-0-8.
- ↑ Hernadi, Edi. Sejarah Nasional Indonesia: Èḍisi sè marè èbeccè' 2013. Uwais Inspirasi Indonesia. ISBN 978-623-227-121-0.
- ↑ Djajadiningrat, Hosein. 1983. Tinjauan kritis tentang sajarah Banten: sumbangan bagi pengenalan sifat-sifat penulisan sejarah Jawa. Jakarta: Djambatan
- ↑ 7,0 7,1 Djajadiningrat, Hosein. 1983. Tinjauan kritis tentang sajarah Banten: sumbangan bagi pengenalan sifat-sifat penulisan sejarah Jawa. Jakarta: Djambatan