Bhâthèk Madhurâ
Bhâthèk Madhurâ iyâ arèya bhâthèk khas Polo Madhurâ sè anḍi’ brâmpan ghâmbhâr sè unik. Ghâmbhârrâ èghâbây kalabân cara kona bân ngangghuy pabârna alami tor èsangkolaghi toron-tamoron.[1] Bhâthèk Madhurâ ḍâ’-aḍâ'ân èkennalaghi neng bâkto Kerajaan Pemekkasân è Pamelingan neng abad 16-17 Masèhi sarèng Pangèran Ronggosukowati è Karaton Mandilaras.[2] Kennengnganna ghâbâyna bhâthèk Madhurâ iyâ arèya è Bhângkalan, Pemekkasân, bân Somennep.[3]
Sajhârâ
[beccè' | beccè' sombher]Pangèran Ronggosukowati è Karaton Mandilaras aberri' tao bhâthèk rèya ka orèng Pemekkasân. Bâḍâna bhâthèk nèka polana paperrangan antara olama’ sè anyama Radhin Azhar alabân Raja Karajaan Bhângkalan Madhurâ ḍâri katoronan Cakraningrat I sè anyama Ke’ Lèsap.[2]
Ghâmbhâr neng bhâthèk mètorot kalabân filosofi sè èsabâ’ neng kaèn bhâthèk. Ghâmbhâr jhugân ètantowaghi sareng kabâḍâân è kennengnganna ghâbâyyâ bhâthèk sè ètoroè kalabân idè asli ḍâri sè aghâbây bhâthèk.[3]
Ghâmbhâr
[beccè' | beccè' sombher]Awwâllâ, ghâmbhârrâ bhâthèk Madhurâ paḍâ bân ghâmbhâr bhâthèk Yogyakarta bân bhâthèk Solo, karana Raja Karajaan Bangkalan iyâ arèya Cakraningrat I, katoronan bangsawan ḍâri Kerajaan Mataram. Jhughân, Cakraningrat I alako ka Soltan Agung neng masa Kasoltanan Mataram. Bhâthèk Madhurâ molaè èkennal bi' rèng-orèng Madhurâ è bakto Adipati Somennep sè anyama Arya Wiraraja akanca semma’ sareng Raja Karajaan Majapahit yâ'ni Raden Wijaya.[4] Bhâthèk Madhurâ ngangghuy bârna mèra, konèng bân bhiru ḍâun sè tèra'. Ghâmbâr sè palèng èyangghuy iyâ arèya kembhâng bân ḍâun. Ghâmbhârrâ iyâ arèya tèk-tètèk potè sè paḍâ bân butèr bujâ khas Polo Madhurâ.[5]
Ghâmbhâr lancor
[beccè' | beccè' sombher]Bhâthèk Madhurâ kalabân ghâmbhâr lancor iyâ arèya bhathèk kualitas seddhâng sè èghâbây neng kaèn kondang otabâ premis. Biasana ghâbâyna è Pemekkasân. Bârna sè èangghuy iyâ arèya naptop bân remasol. Naptol kaangghuy bârna mèra ban bhiru, bân remasol ka'angghuy bârna konèng, mèra mawar, mèra ngodâ, bhiru langngè’, dongker, bhiru ḍâun bân jinggâ. Nyama lancor arujuk ka menara sè bâḍâ è lon-alon Pemekkasân.[6]
Ghâmbhâr poncowarno
[beccè' | beccè' sombher]Bhâthèk Madhurâ kalabân ghâmbhâr poncowarno ngangghuy kaèn kondang otabâ kaèn premis kualitas seḍḍhâng. Ghâmbhâr poncowarno anḍi’ bârna lebbi bânnya’ dâri ghâmbhâr ghâmbhâr lancor. Jughân, ghâmbhârrâ lebbi sederhana.[6]
Ghâmbhâr serrat kaju
[beccè' | beccè' sombher]Bhâthèk Madhurâ kalabân ghâmbhâr serrat kaju iyâ arèya bhathèk kualitas seḍḍhâng sè èghâbây è Kacamadhân Proppo lao’. Bârna sè èangghuy iyâ arèya premis bân soul. Kaèn sè èkaghâbây kalambhi bân sarong jughân tamaso’ bhâthèk Madhurâ sè aghâmbhâr. Ghâbâyna èmolaè kalabân notopè ghâmbhâr kalabân malam (biyasana kèya èsebbhut lilin). Samarèna, kaèn èsabâ’ è attasè lèncak èpalanjhâng bân èlèmpet salèbâr 20 cm. Pas lèmpetna ètekket è attas lèncak bân èlang-ulang sampè’ malem bhencar bân abentuk ghâris lu’-bilu’ sè paḍâ bân serrat kaju.[6]
Ghâmbhâr serrat bâto
[beccè' | beccè' sombher]Ghâmbhâr serrat bâto èkaghâbây ḍâri bârna sè paḍâ kalabân ghâmbhâr serrat kaju, coma bhidhâ corak neng kaènna. Ghâbâyna ghâmbhâr serrate bâto iyâ arèya kaèn èallè ka kacèr bân ka kangan è attas mèjâ. Samarèna jâèyâ, kaèn èpapolong bân èremmes. Pas kaèn ècangrep ka bârna sè bhidhâ saèngghâ abentuk ghâris-ghâris sè paḍâ bân serrat bâto.[7]
Ghâmbhâr mata kètèran
[beccè' | beccè' sombher]Ghâmbhâr mata kètèran èghâbây è Pemekkasân. Kaèn sè angghuy iyâ arèya kaèn kondang. Bârna sè angghuy iyâ arèya konèng, mèra ngoḍâ, bhiru ḍâun, bân camporan bhiru ḍâun bân konèng. Ghâmbhâr arèya ngangghuy ghâmbhâr mata mano’ kètèran mènangka ghâmbâr otamana.[8]
Sombher
[beccè' | beccè' sombher]- ↑ Suminto 2015, hlm. 4–5.
- 1 2 Suminto 2015, hlm. 2–3.
- 1 2 Wati, Aena., Aisyah, Siti Nur., Utomo, Ahmad Budi. (Oktober 2017)"Wisata Kampung Batik Madura Bernuansa Griya Adat Nusantara sebagai Inovasi Membangun Perekonomian Tanjung Bumi". Kompetensi. 11 (2):138. aksès 2023-05-19.
- ↑ Suminto 2015, hlm. 3.
- ↑ Suminto 2015, hlm. 3–4.
- 1 2 3 Mudjijono 2016, hlm. 175.
- ↑ Mudjijono 2016, hlm. 175–176.
- ↑ Mudjijono 2016, hlm. 176.
Ḍaftar postaka
[beccè' | beccè' sombher]- Mudjijono (Desember 2016). "Lancor hingga Mata Keteran (Motif Batik Madura)" (PDF). Jantra. 11 (2): 169–180. ISSN 1907-9605
- Suminto, R.A.S. (2015). "Batik Madura: Menilik Ciri Khas dan Makna Filosofinya". Corak. 4 (1): 1–12. ISSN 2685-4708